## **YouTube Script: အကြမ်းဖက်သမားနဲ့ လုံးဝ မညှိနှိုင်းရေး (No Negotiation with Terrorists)**

"မင်္ဂလာပါ ခင်ဗျာ။ ကျွန်တော်တို့ ဒီနေ့ ဆွေးနွေးသွားမယ့် အကြောင်းအရာကတော့ ကမ္ဘာ့နိုင်ငံရေးမှာရော၊ စစ်ရေးမှာပါ အင်မတန် အငြင်းပွားစရာ ဖြစ်ခဲ့ပေမယ့် တကယ်တမ်း ငြိမ်းချမ်းရေးကို ဖော်ဆောင်နိုင်ခဲ့တဲ့ မူဝါဒတစ်ခုအကြောင်း ဖြစ်ပါတယ်။ အဲ့ဒါကတော့ **'အကြမ်းဖက်သမားနဲ့ လုံးဝ မညှိနှိုင်းရေး'** ဆိုတဲ့ မူဝါဒပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

လူအတော်များများက ထင်ကြတယ်၊ ငြိမ်းချမ်းရေးဆိုတာ စကားပြောမှ၊ ညှိနှိုင်းမှ ရမယ်လို့ပေါ့။ ဒါပေမဲ့ သမိုင်းက ဘာကို သက်သေပြခဲ့သလဲဆိုရင်... မတရားတဲ့သူ၊ အကြမ်းဖက်တဲ့သူကို သွားပြီး ညှိနှိုင်းလေလေ၊ အဲ့ဒီအကြမ်းဖက်မှုက ပိုပြီး အမြစ်တွယ်လေလေ ဖြစ်တတ်တာကို တွေ့ရပါလိမ့်မယ်။ ဘာကြောင့် အကြမ်းဖက်သမားနဲ့ မညှိနှိုင်းသင့်တာလဲ? ညှိနှိုင်းမှုရဲ့ ရလဒ်က ဘာဖြစ်မလဲ? ဒါတွေကို ဒီနေ့ ကျွန်တော်တို့ အသေးစိတ် သုံးသပ်သွားကြပါမယ်။"

"ပထမဆုံး ကျွန်တော်တို့ စဉ်းစားကြည့်ရအောင်။ အကြမ်းဖက်သမားဆိုတာ ဘယ်သူလဲ? သူတို့ဟာ လက်နက်အားကိုးနဲ့ နိူင်ငံတော်ကို ခြိမ်းခြောက်တယ်၊ အချုပ်အခြာအာဏာကို ထိပါးစော်ကားတယ် တရားဥပဒေပြင်ပကနေ အကြောက်တရားကို ဖန်တီးပြီး သူတို့လိုချင်တာကို တောင်းဆိုကြတာပါ။

သူတို့နဲ့ စားပွဲဝိုင်းမှာ ထိုင်ပြီး ညှိနှိုင်းလိုက်ပြီဆိုတာနဲ့ ကျွန်တော်တို့က သူတို့ကို **'အသိအမှတ်'** ပြုလိုက်တာပါပဲ။ ဒါဟာ ဘာနဲ့ တူသလဲဆိုရင် ဓားပြကို 'မင်းမှာလည်း အခွင့်အရေးရှိတယ်၊ ငါတို့ ညှိနှိုင်းရအောင်' လို့ ပြောသလို ဖြစ်နေပါတယ်။ ဒါဟာ အကြမ်းဖက်သမားတွေအတွက် အခွင့်‌အ‌ေရးပါပဲ။ 'ငါတို့ လက်နက်ကိုင်ရင်၊ ငါတို့ အကြမ်းဖက်ရင် အစိုးရက ငါတို့ကို ဂရုစိုက်လာမယ်၊ ငါတို့ လိုချင်တာ ရမယ်' ဆိုတဲ့ အတွေးအ‌ေခါ်မျိုး သူတို့ကို ပေးလိုက်တာပါ။ ဒါကြောင့် ညှိနှိုင်းမှုဟာ ငြိမ်းချမ်းရေးကို လမ်းမခင်းဘဲ နောက်ထပ် အကြမ်းဖက်အဖွဲ့အစည်း အသစ်တွေကိုပဲ မွေးထုတ်ပေးလိုက်တာ ဖြစ်ပါတယ်။"

... ကျွန်တော် ခုနကပြောခဲ့တဲ့ 'မညှိနှိုင်းရေး' မူဝါဒက စာအုပ်ထဲမှာပဲ ရှိတာမဟုတ်ဘူးဆိုတာ သက်သေပြဖို့ ကမ္ဘာ့သမိုင်းက သာဓက ၃ ခုလောက်ကို ကျွန်တော် အသေးစိတ် ပြောပြချင်ပါတယ်။ ဒါကို နားထောင်ကြည့်ရင် ဘာကြောင့် အပြတ်တိုက်တာဟာ အဖြေဖြစ်သလဲဆိုတာ ခင်ဗျားတို့ ပိုရှင်းသွားပါလိမ့်မယ်။

ပထမဆုံး သာဓကကတော့ ကျွန်တော်တို့ အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံဖြစ်တဲ့ သီရိလင်္ကာပါပဲ။ တမီးလ်ကျားသူပုန် (LTTE) ဆိုတာ ကမ္ဘာမှာ အကြမ်းဖက်မှု အများဆုံး၊ အဆင့်အမြင့်ဆုံး သူပုန်အဖွဲ့လို့တောင် သတ်မှတ်ခံခဲ့ရတာပါ။ သူတို့မှာ ကိုယ်ပိုင် ရေတပ်၊ ကိုယ်ပိုင် လေတပ်တောင် ရှိတဲ့အထိ စစ်အင်အားကြီးခဲ့ပါတယ်။

သီရိလင်္ကာအစိုးရဟာ သူတို့နဲ့ ၂၅ နှစ်လုံးလုံး ညှိနှိုင်းခဲ့ပါတယ်။ နော်ဝေနိုင်ငံလို နိုင်ငံတကာက ကြားဝင်ပြီး အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေးတွေ၊ ငြိမ်းချမ်းရေးစာချုပ်တွေ အကြိမ်ကြိမ် လုပ်ခဲ့ဖူးတယ်။ ဒါပေမဲ့ ညှိနှိုင်းပွဲလုပ်တိုင်း၊ အပစ်ရပ်တိုင်းမှာ အကြမ်းဖက်သမားတွေက အင်အားပြန်ဖြည့်တယ်၊ လက်နက်သစ်တွေ ဝယ်တယ်၊ ပြီးရင် ပိုပြီး ပြင်းထန်တဲ့ ဗုံးခွဲမှုတွေ မိုင်းခွဲမှုတွေ လုပ်တယ်။ အစိုးရက အကြမ်းဖက်သမားနဲ့ ညှိနှိုင်းလေလေ ပြည်သူ့တွေရဲ့ အသက်တွေ ပိုပြီးသေလေလေ ဖြစ်ခဲ့ရတာပါ။

ဒါကို ၂၀၀၆ ခုနှစ်မှာ သမ္မတ မဟင်ဒါ ရာဂျာပက်ဆာ က 'နောက်ထပ် မညှိနှိုင်းတော့ဘူး' ဆိုပြီး မူပြောင်းလိုက်ပါတယ်။ နိုင်ငံတကာက 'လူသားချင်းစာနာထောက်ထားပါ၊ ညှိနှိုင်းပါ' လို့ ဘယ်လောက်ပဲ ဖိအားပေးပေး၊ သူကတော့ 'အကြမ်းဖက်သမားကို အမြစ်ပြတ်မှ ငြိမ်းချမ်းမယ်' ဆိုတဲ့ မူနဲ့ အပြတ်တိုက်ခဲ့ပါတယ်။ ၂၀၀၉ ခုနှစ်မှာ သူပုန်ခေါင်းဆောင် ပရာ ဘာကရန် သေဆုံးသွားပြီး သူပုန်အဖွဲ့တစ်ခုလုံး ပြိုကွဲသွားခဲ့တယ်။ အဲ့ဒီနောက်ပိုင်း သီရိလင်္ကာမှာ ၂၅ နှစ်ကြာခဲ့တဲ့ ပြည်တွင်းစစ်ကြီး ချက်ချင်းရပ်သွားပြီး စစ်မှန်တဲ့ ငြိမ်းချမ်းရေးကို ရရှိခဲ့တာပါ။ ဒါဟာ ညှိနှိုင်းလို့ရတာမဟုတ်ဘဲ အပြတ်တိုက်လို့ ရခဲ့တဲ့ ငြိမ်းချမ်းရေးဖြစ်ပါတယ်။

နောက်ထပ် သာဓကတစ်ခုကတော့ တောင်အမေရိက မှာရှိတဲ့ ပီရူးနိုင်ငံပါ။ ၁၉၈၀ ပြည့်လွန်နှစ်တွေမှာ ကွန်မြူနစ်အစွန်းရောက် သူပုန်တွေဟာ နိုင်ငံတစ်ဝှမ်း သတ်ဖြတ်မှုတွေ၊ ဗုံးခွဲမှုတွေနဲ့ တိုင်းပြည်ကို မငြိမ်သက်အောင် လုပ်ခဲ့ကြတယ်။ သူတို့ဟာလည်း ညှိနှိုင်းဖို့ လုံးဝ မရတဲ့အဖွဲ့တွေပါ။

ပီရူးအစိုးရဟာ အကြမ်းဖက်သမားတွေကို 'နိုင်ငံရေးအရ ဆွေးနွေးဖက်' လို့ မသတ်မှတ်ဘဲ 'ရာဇဝတ်ကောင်' လို့ပဲ သတ်မှတ်ခဲ့ပါတယ်။ ထောက်လှမ်းရေးကွန်ရက်ကို အားကောင်းအောင် လုပ်ပြီး သူပုန်ခေါင်းဆောင် အဘီမေးလ် ဂူစမန် (Abimael Guzmán) ကို ဖမ်းဆီးခဲ့ပါတယ်။ အဲ့ဒီမှာ ထူးခြားတာက အစိုးရဟာ သူပုန်ခေါင်းဆောင်ကို ဖမ်းမိတဲ့အခါ ရဲရဲဝံ့ဝံ့ပဲ သံတိုင်တွေထဲမှာ ခွေးတစ်ကောင်လို ထည့်ပြီး လူထုရှေ့မှာ ထုတ်ပြလိုက်တာပါ။ ဒါဟာ 'မင်းတို့ ခေါင်းဆောင်ပဲ ဒီကောင်ဟာ ဘာမှမဟုတ်တဲ့ ရာဇဝတ်ကောင်ပဲ' ဆိုတာကို ပြလိုက်တာပါ။ အဲ့ဒီနောက်ပိုင်းမှာ ကွန်မြူနစ်အစွန်းရောက် သူပုန်အဖွဲ့ဟာ အင်အားချည့်နဲ့သွားပြီး ပီရူးနိုင်ငံဟာ အကြောက်တရားကနေ လွတ်မြောက်ခဲ့ပါတယ်။ ပြတ်သားတဲ့ တရားဥပဒေဟာ အကြမ်းဖက်မှုကို ဘယ်လို အနိုင်ယူသလဲဆိုတဲ့ သာဓကပါပဲ။

ကျွန်တော်တို့ လက်ရှိကာလကို ကြည့်မယ်ဆိုရင် လက်တင်အမေရိက မှာရှိတဲ့ အယ်လ်ဆာဗေဒိုနိုင်ငံကို ကြည့်ပါ။ အရင်က ဒီနိုင်ငံဟာ ကမ္ဘာမှာ လူသတ်မှု အများဆုံး၊ ဂိုဏ်းစတားအကြမ်းဖက်သမားတွေ အစိုးရထက်တောင် အာဏာရှိတဲ့ နိုင်ငံပါ။ အရင်အစိုးရတွေက ဒီဂိုဏ်းစတားတွေနဲ့ ခိုးပြီး ညှိနှိုင်းခဲ့ကြတယ်။ ဒါပေမဲ့ ရာဇဝတ်မှုတွေက မကျသွားခဲ့ဘူး။

လက်ရှိသမ္မတ နာယစ် ဘူကီလီ (Nayib Bukele) တက်လာတဲ့အခါ 'အကြမ်းဖက်သမားနဲ့ လုံးဝ မညှိနှိုင်းရေး' မူကို ကိုင်စွဲပြီး အကြီးအကျယ် နှိမ်နင်းပါတယ်။ ဂိုဏ်းစတား သောင်းနဲ့ချီပြီး ဖမ်းဆီးထောင်ချလိုက်တယ်။ လူ့အခွင့်အရေးအဖွဲ့တွေက ဝိုင်းကန့်ကွက်ပေမယ့် သူကတော့ 'ငါ့နိုင်ငံသားတွေရဲ့ အသက်ထက် ဘာမှ အရေးမကြီးဘူး' လို့ ပြတ်ပြတ်သားသား တုံ့ပြန်ခဲ့ပါတယ်။ အခုဆိုရင် အယ်လ်ဆာဗေဒိုနိူင်ငံဟာ လက်တင်အမေရိကမှာ အန္တရာယ်အကင်းဆုံး နိုင်ငံတစ်ခု ဖြစ်သွားပါပြီ။ လူထုရဲ့ ထောက်ခံမှုဟာလည်း တစ်ခဲနက်ပါပဲ။

ဒီသာဓက ၃ ခုလုံးကို ကြည့်လိုက်ရင် တူညီတဲ့အချက် တစ်ခုရှိပါတယ်။ အဲ့ဒါကတော့ 'အကြမ်းဖက်သမားကို အခွင့်အရေး မပေးခြင်း' ပါပဲ။ သူတို့ကို နိုင်ငံရေးအရ အဆင့်အတန်းတစ်ခု ပေးလိုက်တာနဲ့ သူတို့က ပိုပြီး ဆိုးလာတတ်ကြတယ်။ သူတို့ကို ရာဇဝတ်ကောင်လိုပဲ ဆက်ဆံပြီး အမြစ်ပြတ်အောင် တိုက်နိုင်တဲ့အခါမှသာ ပြည်သူတွေဟာ စစ်မှန်တဲ့ ငြိမ်းချမ်းရေးကို ခံစားရတာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ကျွန်တော်တို့ဟာ သမိုင်းရဲ့ သင်ခန်းစာကို ယူရပါမယ်။ ညှိနှိုင်းခြင်းဟာ အချိန်ဆွဲခြင်းပဲ ဖြစ်ပြီး၊ ပြတ်သားခြင်းကသာ အောင်မြင်ခြင်းရဲ့ လမ်းစ ဖြစ်ပါတယ် ခင်ဗျာ။"

"တချို့က ပြောကြလိမ့်မယ်၊ အမြစ်ပြတ် တိုက်ခိုက်တာဟာ အရမ်း ရက်စက်ရာ မကျဘူးလားလို့။ ဒါပေမဲ့ ကျွန်တော်တို့ တစ်ခု စဉ်းစားကြည့်ရအောင်။ ကင်ဆာရောဂါဖြစ်နေတဲ့ လူနာတစ်ယောက်ကို ဆေးနည်းနည်းပဲ တိုက်ပြီး ကုမလား? ဒါမှမဟုတ် အမြစ်ပြတ်အောင် ခွဲစိတ်ပစ်မလား?

အကြမ်းဖက်သမားဆိုတာ နိုင်ငံတော်ကို ဖျက်ဆီးနေတဲ့ကင်ဆာဆဲ‌ေတွ ပါပဲ။ သူတို့ကို အမြစ်ပြတ်အောင် မနှိမ်နင်းဘဲ ချော့နေမယ်ဆိုရင် တဖြည်းဖြည်းနဲ့ တစ်နိုင်ငံလုံး ပျက်စီးသွားပါလိမ့်မယ်။ ပြတ်သားတဲ့ အရေးယူမှုဟာ ရေတိုမှာ ခါးသီးပေမယ့် ရေရှည်မှာတော့ ပြည်သူလူထုရဲ့ အသက်အိုးအိမ်စည်းစိမ်ကို တကယ်တမ်း ကာကွယ်ပေးတာ ဖြစ်ပါတယ်။ တရားဥပဒေစိုးမိုးရေးဆိုတာ ပြတ်သားမှုမရှိရင် အလုပ်မဖြစ်ပါဘူး။ အကြမ်းဖက်သမားကို အခွင့်အရေးပေးလိုက်တာဟာ တရားဥပဒေကို လိုက်နာနေတဲ့ ပြည်သူတွေကို စော်ကားလိုက်တာနဲ့ အတူတူပါပဲ။"

"ချုပ်ပြီး ပြောရရင်တော့ ငြိမ်းချမ်းရေးဆိုတာ လူမျိူးစုအလိုက် လက်နက်ကိုင်ပြီး တိုင်းရင်းသားပြည်သူတွေကို အနိုင်ကျင့် ဗိုလ်ကျနေတဲ့လူတွေနဲ့ ညှိနှိုင်း‌ေဆွး‌ေနွးပြီး ရယူရတာ မဟုတ်ပါဘူး။ ငြိမ်းချမ်းရေးဆိုတာ အင်အားရှိတဲ့ စစ်တပ်စွမ်းအားနဲ့ တရားဥပဒေစိုးမိုးမှုရှိအောင် တည်ဆောက်ရတာပါ။ လက်နက်ကိုငိ တော်လှန်ပုန်ကန်သူ‌ေတွ သောင်းကျဉ်းသူ အကြမ်းဖက်သမား‌ေတွနဲ့ ညှိနှိုင်းတယ်ဆိုတာ ကမ္ဘာ့သမိုင်းမှာ ဘယ်တုန်းကမှ မအောင်မြင်ခဲ့ပါဘူး။

တကယ်လို့ ကျွန်တော်တို့ဟာ အနာဂတ်မျိုးဆက်သစ်တွေအတွက် အကြောက်တရားကင်းတဲ့ လူ့အဖွဲ့အစည်းကို ဖန်တီးချင်တယ်ဆိုရင် 'အကြမ်းဖက်မှုမှန်သမျှ လုံးဝ လက်မခံရေး' နဲ့ 'အကြမ်းဖက်အဖွဲ့အစည်း‌ေတွနဲ့ လုံးဝ မညှိနှိုင်းရေး' ဆိုတဲ့ မူဝါဒကို ပြတ်ပြတ်သားသား ဆုပ်ကိုင်ထားရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ အပြုတ်တိုက်သင့်တဲ့နေရာမှာ အပြုတ်တိုက်နိုင်မှသာလျှင် ထာဝရငြိမ်းချမ်းရေးကို ရရှိမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

ဒီနေ့ ကျွန်တော့်ရဲ့ သုံးသပ်ချက်ကို သဘောကျတယ်ဆိုရင် Comment မှာ 'ပြတ်သားမှုဟာ ငြိမ်းချမ်းရေး' လို့ ရေးပေးခဲ့ကြပါဦး။ အဆုံးအထိ နားထောင်ပေးတဲ့အတွက် ကျေးဇူးတင်ပါတယ် ခင်ဗျာ။ နောက်ထပ် ဗဟုသုတရစရာ အကြောင်းအရာတွေ

နဲ့ ပြန်လာခဲ့ပါမယ်။"