## **လက်နက်နဲ့ ဖြေရှင်းမလား၊ မဲပြားနဲ့ ဆုံးဖြတ်မလား - မြန်မာ့နိုင်ငံရေး လက်တွေ့ကျကျ သုံးသပ်ချက်**

နေကောင်းကြပါစေ ခင်ဗျာ။ ဒီကနေ့ ကျွန်တော် ဆွေးနွေးချင်တဲ့ အကြောင်းအရာကတော့ ကျွန်တော်တို့ နိုင်ငံသားတွေ အားလုံးနဲ့ သက်ဆိုင်တဲ့၊ အထူးသဖြင့် ကျွန်တော်တို့ရဲ့ အနာဂတ်နဲ့ တိုက်ရိုက်ပတ်သက်နေတဲ့ "ဒီမိုကရေစီ" နဲ့ "လက်တွေ့ကျတဲ့ နိုင်ငံရေး" အကြောင်းပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

### **၁။ ဒီမိုကရေစီရဲ့ အနှစ်သာရဟာ မဲတစ်ပြားမှာ ရှိတယ်**

ကျွန်တော်တို့ ဒီမိုကရေစီအကြောင်း ပြောနေကြတယ်။ ဒီမိုကရေစီဆိုတာ တကယ်တော့ ရိုးရိုးလေးပါ။ အစိုးရတစ်ရပ်ကို မကြိုက်ရင်၊ သူတို့ လုပ်ဆောင်ချက်တွေက ပြည်သူ့အတွက် မဟုတ်ဘူးလို့ ထင်ရင် လာမယ့် ၅ နှစ်မှာ အဲ့ဒီပါတီကို "မဲတစ်ပြားမှ မပေးဘဲ" ငြင်းပယ်လိုက်ရုံပါပဲ။ ဒါဟာ ဒီမိုကရေစီရဲ့ အကြီးမားဆုံးသော ပြည်သူ့အာဏာပါပဲ။

ကျနော်တို့မြန်မာပြည်မှာ နိူင်ငံရေးပါတီတွေ အများကြီး ရှိပါတယ်။ လက်ရှိအာဏာရပါတီကို မကြိုက်ရင် ကိုယ်ကြိုက်တဲ့၊ ကိုယ်ယုံကြည်ရတဲ့ အခြားပါတီကို မဲ ပေးလို့ရတယ်။ ဘယ်သူကမှ ဒီပါတီကိုပဲ မဲပေးရမယ်လို့ ကန့်သတ်မထားပါဘူး။ တကယ်လို့ ရှိသမျှ ပါတီတွေ အကုန်လုံးကိုမှ မကြိုက်သေးဘူးဆိုရင် ကိုယ်ကိုယ်တိုင် ပါတီအသစ်ထောင်ပြီး အရွေးခံလို့ ရပါတယ်။ အသက် ၁၈ နှစ်ကနေ စတွက်ကြည့်ရင် ၅ နှစ်တစ်ကြိမ်၊ လူတစ်ယောက်ရဲ့ သက်တမ်းတစ်လျှောက်မှာ အကြိမ်ပေါင်းများစွာ မဲပေးပြီး ကိုယ့်ကံကြမ္မာကို ကိုယ်တိုင် ဖန်တီးခွင့် ရှိပါတယ်။

### **၂။ အမုန်းတရားနဲ့ မြှောက်ပေးမှုတွေရဲ့ သားကောင် မဖြစ်စေနဲ့**

ဒါပေမဲ့ ဒီနေ့မှာ စိတ်မကောင်းစရာ တစ်ခု မြင်နေရတာက အသက်ငယ်ငယ်ရွယ်ရွယ်နဲ့ နိုင်ငံရေးကို နကန်းတစ်လုံးမသိသေးတဲ့ လူငယ်လေးတွေဟာ "G z" တို့ "ဂျီကြွက်" တို့ ဆိုပြီး ပညာမဲ့‌ေတွမြှောက်ပေးတိုင်း၊ နိူင်ငံရေးကို အမုန်းတရားတွေနဲ့ လက်နက်‌ေတွကုိင်ပြီးရှေ့က ထွက်နေကြတာပါပဲ။ ဒါဟာ တကယ်တော့ ကိုယ့်သေတွင်းကိုယ် တူးနေတာနဲ့ အတူတူပါပဲ။

2021ကနေ အခု 2026 အထိ လူငယ်‌ေတွ ဘယ်လောက်‌ေသကြပြီးပြီလဲ အညာ ဒေသက ကျေးရွာတိုင်း နိူင်ငံရး‌ကြာင့် အသက်တွေဘယ်လောက်ဆုံးရှုံးကြပြီလဲ တွေးကြည့်ကြနော် ဒါဟာ သင်ခန်းစာပဲ သင်ခန်းစာမယူကြပဲ ဒီအတိုင်းသာ ဆက်သွားကြရင် ဘယ်လောက်ထိထပ်ပြီး သေကြေပျက်ဆီးကြမလဲ ။

ကျွန်တော်တို့ စဉ်းစားကြည့်ရအောင်။ ဇော်ဝေစိုးတို့၊ မင်းကိုနိုင်တို့၊ ဇင်မာအောင်တို့ ပြောနေတဲ့ "လက်နက်ကိုင် သူပုန်ထတဲ့ လမ်းစဉ်" နဲ့ ဒီမိုကရေစီကို တကယ် ရနိုင်မလား။ ကမ္ဘာ့သမိုင်းကို ပြန်ကြည့်ရင် လက်နက်ကိုင် လမ်းစဉ်ဟာ နိုင်ငံကို ပျက်စီးခြင်းဆီပဲ ဦးတည်စေတာ များပါတယ်။ နိုင်ငံရေးပြဿနာကို နိုင်ငံရေးနည်းနဲ့ မဖြေရှင်းဘဲ သေနတ်ကိုင် ဖြေရှင်းဖို့ စိတ်ကူးရင်တော့ ဒါဟာ နောင်တရစရာ အမှားကြီး ဖြစ်သွားပါလိမ့်မယ်။

ပြည်သူတွေအတွက်လည်း စစ်ပွဲတွေ ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌တိုက်ပွဲတွေကြောင့်နေ ရပ်စွန့်ခွာထွက်ပြးနေကြရတာတွေ မီးလာင်ပြာကျနတဲ့ ကေျး ရွာတွကိုပဲ ဆက်လက်မြင်တွ့ကြရမှာ‌ပဲလို့ ‌‌‌ေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြေြပာချင်ပါတယ် 

### **၃။ ကမ္ဘာ့သမိုင်းက သင်ခန်းစာများ**

ကမ္ဘာပေါ်မှာ အင်အားအကြီးဆုံးလို့ ဆိုရမယ့် အမေရိကန် စစ်တပ်တောင်မှ ဗီယက်နမ်မှာ ဖြစ်ဖြစ်၊ အာဖဂန်နစ္စတန်မှာ ဖြစ်ဖြစ် လက်နက်နဲ့ ပြဿနာကို အဆုံးသတ်လို့ မရခဲ့ပါဘူး။ နောက်ဆုံးမှာ ဘာလုပ်ကြရလဲ။ "တွေ့ဆုံညှိနှိုင်းရေး" စားပွဲဝိုင်းကိုပဲ ပြန်လာကြရတာပါ။ ကျည်ဆန်နဲ့ တောင်းရင် ကျည်ဆန်ပဲ ပြန်ရမှာပါ။ ဒါဟာ အသွားအပြန် သဘောတရားပဲ။

မြန်မာပြည်က လက်နက်ကိုင်တွေရဲ့ မူလရည်ရွယ်ချက်ကိုလည်း ကျွန်တော်တို့ မေးခွန်းထုတ်ဖို့ လိုလာပြီ။ လူမျိုးရေးယောင်ယောင်၊ နိုင်ငံရေးယောင်ယောင်နဲ့ နောက်ဆုံးတော့ သယံဇာတနဲ့ ခေါင်းဆောင်တွေရဲ့ စီးပွားရေး လောဘတွေကြောင့် စစ်ပွဲတွေက မရပ်နိုင်တာပါ။ အပြတ်ရှင်းဖို့ ဘယ်ဘက်ကမှ ဆန္ဒမရှိဘဲ စစ်ကနေရတဲ့ အကျိုးအမြတ်တွေကိုပဲ ခံစားနေကြတာ ဖြစ်လို့ ပြည်တွင်းစစ်က ရှည်ကြာနေပြီး နိုင်ငံကတော့ ဆင်းရဲတွင်း နက်သထက် နက်လာပါတယ်။

### **၄။ ၂၀၀၈ ခြေ/ဥ ကို ဘယ်လို ပြင်မလဲ**

၂၀၀၈ ခြေ/ဥ ကို မကြိုက်ဘူးဆိုတာ ဟုတ်ပါပြီ။ ဒါပေမဲ့ မကြိုက်ရင် ဘယ်လိုနည်းနဲ့ ပြင်မှာလဲ။ လက်နက်ကိုင် တိုက်ခိုက်ပြီး ဖျက်ဆီးပစ်တာက နိုင်ငံနဲ့ ပြည်သူကို ဘယ်လောက် ထိခိုက်မလဲဆိုတာ နိုင်ငံရေးသမားတွေ ထည့်သွင်း စဉ်းစားရမယ်။ "ဘယ်သူသေသေ ငတေမာရင် ပြီးရော" ဆိုတဲ့ စိတ်ဓာတ်နဲ့ "ရရင်ရ မရရင် ချမယ်" ဆိုတာမျိုးကတော့ ပြည်သူကို လုံးဝ ငဲ့ညှာမှု မရှိတဲ့ နိုင်ငံရေးသမားတွေရဲ့ အလုပ်ပဲ။

)

"ကဲ... နောက်တစ်ချက်အနေနဲ့ ကျွန်တော်တို့ နိုင်ငံရေးမှာ အငြင်းပွားစရာ အကောင်းဆုံးဖြစ်တဲ့ ၂၀၀၈ ခြေဥ (ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ) အကြောင်းကို ပြောကြရအောင်။

လူအများစုက ပြောကြတယ်၊ ၂၀၀၈ ခြေဥကို မကြိုက်ဘူး၊ ဒါဟာ ဒီမိုကရေစီ စံနှုန်းနဲ့ မညီဘူး၊ ဒါကြီး ရှိနေသရွေ့ နိုင်ငံက ရှေ့မတိုးနိုင်ဘူးပေါ့။ ဟုတ်ပါပြီ၊ မကြိုက်တာကို ကျွန်တော် လက်ခံပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ မကြိုက်တာထက် ပိုအရေးကြီးတာက 'ဒါကို ဘယ်လိုနည်းနဲ့ ပြင်မလဲ' ဆိုတာပါပဲ။

နိုင်ငံရေးသမားတစ်ယောက်ဟာ 'မကြိုက်ဘူး' လို့ ပြောရုံနဲ့ မပြီးပါဘူး၊ အဖြေပါ ထုတ်ပေးနိုင်ရမယ်။ အခု လမ်းစဉ်က ဘာလဲဆိုတော့ လက်နက်ကိုင် တိုက်ခိုက်မယ်၊ အကုန်ဖျက်ဆီးပစ်မယ်၊ ပြီးမှ အသစ်ပြန်ဆွဲမယ်ဆိုတဲ့ လမ်းစဉ် ဖြစ်နေတယ်။ ကဲ... လက်တွေ့ကျကျ စဉ်းစားကြည့်ရအောင်၊ အဲ့ဒီနည်းက ဖြစ်နိုင်ပါ့မလား။

ပထမအချက် - အဖျက်နဲ့ အဆောက်

ဥပဒေတစ်ခုကို ပြင်ချင်တာဟာ အိမ်တစ်လုံးကို ပြုပြင်ချင်တာနဲ့ တူပါတယ်။ အိမ်ခေါင်မိုး ယိုနေလို့ ခေါင်မိုးပြင်ချင်ရင် လက်သမားခေါ်ပြီး စနစ်တကျ ပြင်ရမှာပါ။ အခုက အိမ်ခေါင်မိုးယိုတာကို မကြိုက်လို့ ဆိုပြီး အိမ်ကို မီးရှို့ပစ်လိုက်တာနဲ့ တူနေတယ်။ အိမ်မီးလောင်သွားရင် ခေါင်မိုးယိုတာတော့ သက်သာသွားလိမ့်မယ်၊ ဒါပေမဲ့ ခင်ဗျားမှာ နေစရာ အိမ်မရှိတော့ဘူး။ နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံမှာ ဥပဒေကို လက်နက်နဲ့ ဖျက်ဆီးပစ်လိုက်ရင် နောက်ဆက်တွဲက 'မင်းမဲ့စရိုက်' တွေပဲ လာတော့မယ်။ ဥပဒေ မရှိတဲ့ အရပ်မှာ ဘယ်သူ့အသက်မှ မလုံခြုံတော့ဘူး။

ဒုတိယအချက် - ပြည်သူ့အသက်ဟာ စမ်းသပ်ခန်း မဟုတ်ဘူး

လက်နက်ကိုင် သူပုန်ထပြီး ပြင်မယ်ဆိုတဲ့ လမ်းစဉ်ဟာ နိုင်ငံနဲ့ ပြည်သူကို ဘယ်အတိုင်းအတာအထိ ထိခိုက်နိုင်သလဲ။ ကျွန်တော်တို့ မြင်နေရပြီပဲ။ ကျောင်းတွေ ပျက်စီးတယ်၊ ဆေးရုံတွေ ပျက်စီးတယ်၊ လမ်းတံတားတွေ မရှိတော့ဘူး။ အဆိုးဆုံးကတော့ လူငယ်တွေရဲ့ အသက်တွေ၊ အနာဂတ်တွေ သွေးချောင်းစီးကုန်တာပါပဲ။

နိုင်ငံရေးသမားဆိုတာ ပြည်သူ့အသက်ကို တန်ဖိုးထားရတယ်။ 'ဘယ်သူသေသေ ငတေမာရင် ပြီးရော' ဆိုတဲ့ စိတ်မျိုး၊ 'ငါဖြစ်ချင်တာ ဖြစ်ရမယ်၊ မရရင် အကုန်ဖျက်ဆီးပစ်မယ်' ဆိုတဲ့ စိတ်ဓာတ်မျိုးဟာ နိုင်ငံရေးသမားရဲ့ စိတ်ဓာတ် မဟုတ်ဘူး၊ ဒါဟာ အာဏာမက်တဲ့ လူမိုက်တွေရဲ့ စိတ်ဓာတ်ပဲ။ ပြည်သူကို လုံးဝ ငဲ့ညှာမှု မရှိတဲ့သူတွေကသာ ဒီလို လမ်းစဉ်ကို ရွေးချယ်တတ်ကြပါတယ်။

တတိယအချက် - ကမ္ဘာ့အတွေ့အကြုံနဲ့ နှိုင်းယှဉ်ချက်

ကမ္ဘာပေါ်မှာ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေကို ပြင်ခဲ့ကြတဲ့ နိုင်ငံတွေ အများကြီး ရှိပါတယ်။ သူတို့တွေဟာ လွှတ်တော်တွင်း နိုင်ငံရေးနည်းလမ်းနဲ့ပဲ တောက်လျှောက် ကြိုးစားခဲ့ကြတာ။ ဥပမာ - ထိုင်းနိုင်ငံကို ကြည့်မလား၊ ဖိလစ်ပိုင်ကို ကြည့်မလား။ အချိန်ယူရတယ်၊ ညှိနှိုင်းရတယ်၊ အပေးအယူ လုပ်ရတယ်။ ဒါဟာ နိုင်ငံရေးရဲ့ အလှတရားပဲ။ လက်နက်ကိုင်ပြီး ပြင်မယ်ဆိုတာထက် လွှတ်တော်ထဲမှာ အင်အားကောင်းအောင် လုပ်ပြီး ပြင်ရတာက ပိုခိုင်မာတယ်၊ ပိုပြီးလည်း အဆင့်အတန်းရှိတယ်။

နိဂုံးချုပ်ပြောရရင်...

သေနတ်ကိုင်ပြီး ဖြေရှင်းဖို့ စိတ်ကူးရင်တော့ အဲ့ဒါ 'ငမိုက်သား' ပဲ။ ကျည်ဆန်ဆိုတာ အသွားအပြန် ရှိတယ်။ ခင်ဗျား ပစ်လိုက်ရင် ခင်ဗျားဆီ ပြန်လာမှာပဲ။ နောက်ဆုံးမှာ နောင်တပဲ ရလိမ့်မယ်။ နိုင်ငံရေးပြဿနာကို နိုင်ငံရေးနည်းနဲ့ပဲ ဖြေရှင်းပါ။ ၂၀၀၈ ခြေဥမှာ ခင်ဗျားတို့ မကြိုက်တဲ့ အချက်တွေ ရှိရင် လွှတ်တော်ထဲကနေ တရားဝင် ပြင်ဆင်နိုင်ဖို့ ကြိုးစားပါ။ အဲ့ဒီလိုမှ မဟုတ်ဘဲ 'ငါ့စကား နွားရ' ဆိုပြီး ဇွတ်တိုက်နေရင်တော့ နိုင်ငံက ဆင်းရဲတွင်း နက်သထက် နက်ပြီး ပြည်သူတွေပဲ ဒုက္ခရောက်ကျန်ခဲ့မှာ ဖြစ်ပါတယ်လို့ သတိပေးချင်ပါတယ်။"

### **၅။ အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံများနဲ့ နှိုင်းယှဉ်ချက်**

အခု အရှေ့တောင်အာရှမှာ ကြည့်လိုက်ပါ။ ကျွန်တော်တို့ မြန်မာတွေဟာ အရင်က ကျွန်တော်တို့အောက်မှာလို့ ထင်ခဲ့တဲ့ လာအိုလို နိုင်ငံမှာတောင် သွားပြီး အလုပ်လုပ်နေကြရပြီ။ ကျွန်တော်တို့ ဘယ်လောက်တောင် နောက်ကောက်ကျန်ခဲ့ပြီလဲ။ ဒါတွေအားလုံးဟာ နိုင်ငံရေးသမားတွေရဲ့ အတ္တနဲ့ အမုန်းတရားတွေကြောင့်ပါ။ လူကြီးတွေရဲ့ အာဏာလုပွဲမှာ လူငယ်တွေကို အသုံးချပြီး တိုင်းပြည်ကို ဖွတ်ဖွတ်ညက်ညက် ကြေအောင် လုပ်နေကြတာ။

### **နိဂုံးချုပ် စကား**

ဒါကြောင့် ကျွန်တော် ပြောချင်တာက ဒီမိုကရေစီ လမ်းကြောင်းပေါ် ပြန်ရောက်လာတဲ့ နိုင်ငံကို အတ္တနဲ့ အမုန်းတရားတွေအတွက် ပြန်တွန်းမချကြပါနဲ့။ နိုင်ငံရေး ဆက်လုပ်ချင်ရင် လက်နက်စွန့်၊ ပါတီထောင်ပြီး လွှတ်တော် နိုင်ငံရေး လမ်းကြောင်းကို သွားကြပါ။ တစ်ဖက်ကို လက်ညှိုးမထိုးခင် ကိုယ့်လိပ်ပြာကိုယ် လုံရဲ့လားဆိုတာ အရင်စဉ်းစားပါ။

ကျွန်တော် ဒီစကားတွေကို ပြောရတာဟာ နိုင်ငံအပေါ် ထားတဲ့ စေတနာကြောင့်ပါ။ အမုန်းတရားတွေနဲ့ လှုံ့ဆော်နေတဲ့ လော်ဘီတွေကတော့ ကျွန်တော့်ကို တိုက်ခိုက်ကြပါလိမ့်မယ်။ ဒါပေမဲ့ အမှန်တရားကတော့ တစ်ခုတည်းပါ။ ငြိမ်းချမ်းရေးကို လိုချင်ရင် နိုင်ငံရေးနည်းနဲ့ပဲ သွားရပါမယ်။ ရှဉ်လည်းလျှောက် ပျားလည်းစွဲ ခဏငြိမ်ရုံနဲ့တော့ နိုင်ငံက ဘယ်တော့မှ တိုးတက်မှာ မဟုတ်ပါဘူး။

အားလုံးပဲ လက်တွေ့ကျကျ စဉ်းစားဆင်ခြင်နိုင်ကြပါစေ။

**