အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံကို ခြောက်လှန့်နေခဲ့တဲ့ ဘာသာရေး အစွန်းရောက်ဝါဒနဲ့ အကြမ်းဖက် ပုန်ကန်မှုတွေအကြောင်း

မိတ်ဆွေတို့... အင်ဒိုနီးရှားဆိုတာနဲ့ ကျွန်တော်တို့ မျက်စိထဲ ပြေးမြင်တာက ဘာလီကျွန်းရဲ့ သာယာလှပတဲ့ ကမ်းခြေတွေ၊ ရှေးဟောင်း ဘုရားကျောင်းတွေနဲ့ အေးချမ်းတဲ့ ယဉ်ကျေးမှုတွေပဲ မဟုတ်လား။ ဒါပေမယ့် ဒီနေ့ ကျွန်တော်ပြောပြမယ့် အကြောင်းအရာက အဲဒီအလှတရားတွေရဲ့ နောက်ကွယ်မှာ ဖုံးကွယ်နေတဲ့၊ သွေးစွန်းနေတဲ့ အမှောင်ဘက်ခြမ်း တစ်ခုအကြောင်းပါ။ အဲဒါကတော့ အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံကို ဆယ်စုနှစ်ပေါင်းများစွာ ခြောက်လှန့်နေခဲ့တဲ့ ဘာသာရေး အစွန်းရောက်ဝါဒနဲ့ အကြမ်းဖက် ပုန်ကန်မှုတွေအကြောင်းပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

ဒီအကြောင်းကို ပြောရတာ ဘာသာရေးအစွန်းရောက်မှုတွေ အကြမ်းဖက်‌မှုတွေ အများကြီးပါတာမလို့ ပေါ့ပေါ့ပါးပါးတော့ မဟုတ်ဘူးပါဘူး။ ဒါပေမယ့် ကျွန်တော်တို့ ပတ်ဝန်းကျင်မှာ၊ ကျွန်တော်တို့ ကမ္ဘာကြီးမှာ တကယ်ဖြစ်ပျက်နေတဲ့ အရာတွေကို က‌ျနော်တို့က မျက်ကွယ်ပြုထားလို့ မရပါဘူး။ တကယ်လို့ ကျနော်တို့ကသာ မျက်ကွယ်ပြုထားလိုက်ရင် တချိန်ချိန်မှာ အဲ့ဒီလိုမျိုး ကျနော်တို့နိူင်ငံမှာ ဖြစ်ပေါ်လာနိူင်ပါတယ် ။ ဒါဟာ ကြိုတင်ကာကွယ်တားဆီးနိူင်ဖို့အတွက်ပဲ ရည်ရွယ်တာ ဖြစ်ပါတယ် ။ 

 အချက်အလက်တွေနဲ့ သမိုင်းကို ပြန်ကောက်ရရင်... ဒါ‌ေတွဟာ မနေ့တစ်နေ့ကမှ ရုတ်တရက် ပေါ်လာတဲ့ ပြဿနာမဟုတ်ဘူးဆိုတာ မိတ်ဆွေတို့ တွေ့ရပါလိမ့်မယ်။

ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အပြီး အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေးရစ အချိန်ကို ခဏလောက် ပြန်သွားကြည့်ကြရအောင်ပါ။အင်ဒိုနီးရှားက ဒီမိုကရေစီ နိုင်ငံသစ်တစ်ခု တည်ဆောက်ဖို့ ကြိုးစားနေတဲ့ အချိန်မှာပဲ "ဒါရူလ် အစ္စလာမ်" (Darul Islam) လို အဖွဲ့မျိုးတွေ အများကြီး ပေါ်လာခဲ့တယ်။ သူတို့လိုချင်တာက ရှင်းပါတယ်။ အင်ဒိုနီးရှားကို အစ္စလာမ် ဘာသာရေးဥပဒေသက်သက်နဲ့ အုပ်ချုပ်တဲ့ နိုင်ငံတစ်ခုအဖြစ် ပြောင်းလဲပစ်ချင်ကြတာပါ။ အဲဒီဆန္ဒကနေစပြီး လက်နက်ကိုင် တော်လှန်ပုန်ကန်မှုတွေ စတင်လာခဲ့တယ်။ ဒါဟာ အင်ဒိုနီးရှား သမိုင်းမှာ ဘာသာရေးအစွန်းရောက်ဝါဒရဲ့ ပထမဆုံး မျိုးစေ့ချလိုက်ခြင်းပါပဲ။

ဒါပေမယ့် အခြေအနေတွေက အဲဒီလောက်နဲ့ မရပ်သွားခဲ့ဘူးဗျ။ စစ်အေးခေတ်ကာလ၊ အာဖဂန်နစ္စတန်မှာ ဆိုဗီယက်ရုရှားတွေကို သွားရောက်တိုက်ခိုက်ခဲ့တဲ့ အင်ဒိုနီးရှား ဘာသာရေးအစွန်းရောက် တိုက်ခိုက်ရေးသမားတွေက နိုင်ငံကို ပြန်ရောက်လာတဲ့အခါ ဇာတ်လမ်းက ပိုဆိုးသွားတယ်။

 သူတို့တွေဟာ သာမန် ပုန်ကန်သူတွေ မဟုတ်တော့ဘူး။ အယ်လ်ကိုင်ဒါ (Al-Qaeda) လို အဖွဲ့အစည်းတွေဆီကနေ အကြမ်းဖက်ဗျူဟာတွေ၊ ဗုံးလုပ်နည်းတွေ၊ ပြီးတော့ အဆိုးဆုံးက "ကိုယ့်ယုံကြည်ချက်နဲ့ မတူတဲ့သူ မှန်သမျှဟာ ရန်သူပဲ" ဆိုတဲ့ အစွန်းရောက် သဘောတရားတွေကိုပါ သယ်ဆောင်လာခဲ့ကြတယ်။

ဒီလိုနဲ့ "ဂျမားအစ္စလာမ်မီယာ" (Jemaah Islamiyah - JI) လို အကြမ်းဖက်ကွန်ရက်တွေ အင်ဒိုနီးရှားမှာ အမြစ်တွယ်လာခဲ့တယ်။ သူတို့ရဲ့ ရည်ရွယ်ချက်က အင်ဒိုနီးရှား တစ်နိုင်ငံတည်းကို သိမ်းဖို့မဟုတ်တော့ဘူး၊ အရှေ့တောင်အာရှ တစ်ခွင်လုံးကို အစ္စလာမ်မစ်ဝါဒ လွှမ်းခြုံနိုင်မယ့် အစွန်းရောက်နိုင်ငံတော်ကြီး တည်ထောင်ဖို့အထိ ရည်မှန်းချက် ကြီးလာကြတယ်။

မိတ်ဆွေတို့ မှတ်မိဦးမယ် ထင်ပါတယ်။ ၂၀၀၂ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၁၂ ရက်နေ့မှာ ဖြစ်ခဲ့တဲ့ ဘာလီကျွန်း ဗုံးပေါက်ကွဲမှုကြီး ဖြစ်ခဲ့ပါတယ် ။ 

အဲဒီနေ့က ကမ္ဘာလှည့်ခရီးသည်တွေ၊ ဒေသခံတွေနဲ့ စည်ကားနေတဲ့ နိုက်ကလပ် နှစ်ခုမှာ ဗုံးတွေ ဆက်တိုက် ကွဲခဲ့တယ်။ လူပေါင်း ၂၀၂ ယောက် သေဆုံးပြီး၊ ရာနဲ့ချီ ဒဏ်ရာရခဲ့တယ်။ သေဆုံးသွားတဲ့ အထဲမှာ နိုင်ငံပေါင်း ၂၁ နိုင်ငံက ဖော်ရိမ်နာတွေပါတယ်။ အပြစ်မဲ့တဲ့သူတွေ၊ ဘဝကို ပျော်ပျော်ရွှင်ရွှင် ဖြတ်သန်းနေတဲ့သူတွေဟာ မျက်စိတစ်မှိတ်အတွင်းမှာ အငွေ့ပျံ သွားခဲ့ရတယ်။ အဲဒီလုပ်ရပ်ကို လုပ်ခဲ့တာ ဂျမားအစ္စလာမ်မီယာ" ဂျေအိုင် အဖွဲ့ပါပဲ။

ဒီနေရာမှာ ခဏလောက် ရပ်ပြီး ကျနော်တို့ စဉ်းစားကြည့်ပါ။ 

လူတစ်ယောက်ဟာ ကိုယ်နဲ့ ဘာရန်ငြိုးမှမရှိတဲ့၊ ဘယ်သူဘယ်ဝါမှန်းတောင် မသိတဲ့ အပြစ်မဲ့လူသားတွေကို ရက်ရက်စက်စက် သတ်ဖြတ်နိုင်ဖို့အတွက် စိတ်ထဲမှာ ဘယ်လို အမုန်းတရားမျိုးတွေ ကိန်းအောင်းနေရမလဲ။ 

ဘယ်လို ယုံကြည်ချက်မျိုးက သူတို့ရဲ့ လူစင်စစ်ကနေ ဘီလူးဘဝကို ပြောင်းလဲပေးလိုက်တာလဲ။ 

ဒါဟာ အရမ်း ကြောက်စရာကောင်းတဲ့ မေးခွန်းပါ။

အဲ့ဒီကနေတစ်ဆင့် ဘာသာရေး အစွန်းရောက်ဝါဒရဲ့ သဘောသဘာဝကို ကျွန်တော်တို့ သတိထားကြရပါမယ် ။ 

ဘာသာရေး အစွန်းရောက်ဝါဒဆိုတာ ဆင်းရဲမွဲတေမှု တစ်ခုတည်းကြောင့် ဖြစ်လာတာ မဟုတ်ဘူး။ 

ပညာမတတ်လို့ ဖြစ်လာတာလည်း မဟုတ်ဘူး။ တချို့ အကြမ်းဖက်ခေါင်းဆောင်တွေဆိုရင် နိုင်ငံခြားမှာ တက္ကသိုလ်တက်ခဲ့တဲ့ ပညာတတ်တွေ၊ဆရာဝန် အင်ဂျင်နီယာတွေ ဖြစ်နေကြတယ်။

 ပြဿနာက "ဦးနှောက်ကို ဆေးကြောခံလိုက်ရခြင်း" (Brainwashing) ပါပဲ။

လူတွေရဲ့ စိတ်ထဲမှာ ရှိတတ်တဲ့ မကျေနပ်မှုတွေ၊ နိုင်ငံရေးအရ ဖိနှိပ်ခံရတယ်လို့ ခံစားရမှုတွေ၊ မတရားဘူးလို့ မြင်နေရတဲ့ အရာတွေကို အစွန်းရောက် ခေါင်းဆောင်တွေက အကောင်းဆုံး အသုံးချသွားကြတယ်။ 

"မင်းတို့ ခံနေရတာတွေအတွက် လက်စားချေဖို့၊ မှန်ကန်တဲ့ လမ်းကြောင်းပေါ် ပြန်ရောက်ဖို့ဆိုရင် အကြမ်းဖက်နည်းလမ်းကို သုံးမှရမယ်" ဆိုပြီး သွေးထိုးကြတယ်။

 ဘာသာရေးရဲ့ အနှစ်သာရဖြစ်တဲ့ မေတ္တာတရားနဲ့ ငြိမ်းချမ်းရေးကို ဖျောက်ဖျက်ပစ်ပြီး၊ အမုန်းတရားကို ဘာသာရေးဝတ်ရုံ ခြုံပေးလိုက်ကြတယ်။

အခုနောက်ပိုင်းခေတ်ကို ရောက်လာတော့ အခြေအနေတွေက ပိုတောင် ဆိုးလာသေးတယ်ဗျ။ အရှေ့အလယ်ပိုင်းမှာ ISIS တွေ အင်အားကောင်းလာတဲ့အခါ၊ အင်ဒိုနီးရှားက အစွန်းရောက်တွေလည်း ISIS ကို သစ္စာခံလာကြတယ်။ JAD(Jamaah Ansharut Daulah) အမည်နဲ့အဖွဲ့တွေ ဂျမားအစ္စလာမ်မီယာ" လို အဖွဲ့သစ်တွေ နေရာအနှံ ပေါ်ထွက်လာတယ်။

အဆိုးဆုံးနဲ့ အရက်စက်ဆုံး လုပ်ရပ်ကို ပြပါဆိုရင် ၂၀၁၈ ခုနှစ်က အင်ဒိုနီးရှားနိူင်ငံက ဆူရာဘာယာ (Surabaya) မြို့မှာ ဖြစ်ခဲ့တဲ့ ဘုရားကျောင်း ဗုံးခွဲမှုတွေကို ပြရလိမ့်မယ်။ 

အရင်က အစ္စလာမ်မစ် စစ်သွေးကြွတွေ ဗုံးခွဲတယ်ဆိုရင် လူငယ်တွေ၊ အမျိုးသားတွေက လုပ်ခဲ့ကြတာများတယ်။ ဒါပေမယ့် ဆူရာဘာယာ ဗုံးခွဲမှုမှာ ထူးခြားတာကတော့... မိသားစု တစ်စုလုံးက အသေခံပြီး ဗုံးခွဲသွားတာပါ။ 

ဖခင်ဖြစ်သူက ကားကိုမောင်းပြီး ဗုံးခွဲတယ်။ မိခင်ဖြစ်သူက သူ့ရဲ့ ၉ နှစ်နဲ့ ၁၂ နှစ်အရွယ် သမီးငယ်လေး နှစ်ယောက်ကို လက်ဆွဲပြီး ဘုရားကျောင်းထဲဝင်ကာ အသေခံ ဗုံးခွဲတယ်။ ကျန်တဲ့ ဆယ်ကျော်သက် သားနှစ်ယောက်ကလည်း ဆိုင်ကယ်နဲ့ သွားပြီး ဗုံးခွဲကြတယ်။

မိတ်ဆွေတို့... သေချာလေး တွေးတော စဉ်းစားကြည့်ပါ။ ကိုယ့်ရင်သွေးကို၊ ကိုယ့်မျက်စိရှေ့မှာတင် ကြီးပြင်းလာတဲ့ ကလေးငယ်လေးတွေကို အသေခံဗုံးခွဲဖို့ ခေါ်သွားနိုင်တဲ့အထိ မိဘတစ်ယောက်ရဲ့ စိတ်ကို အစွန်းရောက်ဝါဒက ဘယ်လောက်အထိ ရိုက်ချိုးဖျက်ဆီးပစ်လိုက်သလဲ။ 

ဒါဟာ လူသားဆန်မှု အကုန်လုံး ရေစုန်မျောသွားတဲ့ အခြေအနေပါပဲ။ 

အကြမ်းဖက်မှုဆိုတာ သေနတ်ကိုင်ပြီး တိုက်ခိုက်တာထက် ပိုပါတယ်။ ဘာသာရေးအစွန်းရောက်မှုဆိုတာက လူတွေရဲ့ တွေးခေါ်နိုင်စွမ်း၊ ချစ်တတ်တဲ့စိတ်၊ သနားကြင်နာတတ်တဲ့ စိတ်ကိုပါ အမြစ်ကနေ ဆွဲနှုတ်ပစ်လိုက်တာပါ။

အင်ဒိုနီးရှား အစိုးရအနေနဲ့ Densus 88 လို အထူးတန်ပြန်အကြမ်းဖက်နှိမ်နင်းရေး တပ်ဖွဲ့တွေ ဖွဲ့စည်းပြီး ပြင်းပြင်းထန်ထန် နှိမ်နင်းခဲ့လို့ အခုနောက်ပိုင်းမှာ အကြမ်းဖက်မှုတွေ တော်တော်လေး လျော့ကျသွားခဲ့ပါတယ်။

 အကြမ်းဖက်ခေါင်းဆောင်ပိုင်းက တော်တော်များများကိုလည်း ဖမ်းဆီးနိုင်ခဲ့တယ်။ ဒါပေမယ့် သေချာတာတစ်ခုကတော့ အယူဝါဒဆိုတာ သေနတ်နဲ့ ပစ်သတ်လို့ မသေပါဘူး။ အင်တာနက်ပေါ်ကတစ်ဆင့်၊ လူမှုကွန်ရက်တွေကတစ်ဆင့် အစွန်းရောက်ဝါဒတွေက တိတ်တဆိတ် စိမ့်ဝင် ပြန့်နှံ့နေဆဲပါပဲ။

ဒီတော့ ဒီအဖြစ်အပျက်တွေကနေ ကျွန်တော်တို့ ဘာသင်ခန်းစာ ယူကြမလဲ။

ဘာသာရေး၊ နိုင်ငံရေး၊ လူမျိုးရေး... ဘယ်အရာကိုပဲ အခြေခံသည်ဖြစ်စေ အစွန်းရောက်သွားပြီဆိုရင် အဲဒီအရာဟာ လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွက် အကြီးမားဆုံး အဆိပ်အတောက် ဖြစ်သွားတတ်ပါတယ်။ ယုံကြည်ချက်ဆိုတာ လူတစ်ယောက်ကို ရှင်သန်ဖို့ ခွန်အားပေးနိုင်သလို၊ လမ်းမှားသွားရင်တော့ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ်ရော၊ ကိုယ့်ပတ်ဝန်းကျင် ကိုယ့်ရပ်ကျုယ်ရွာကိုပါ ပြာကျသွားစေနိုင်တဲ့ မီးတောက်တစ်ခုပါပဲ။

၁။ နယ်စပ်လုံခြုံရေးနှင့် တရားဥပဒေ စိုးမိုးရေး စိန်ခေါ်မှုများ

ဒါကို ကျွန်တော်တို့ မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ အခြေအနေနဲ့ ယှဉ်ကြည့်ရင်လည်း နယ်စပ်ဒေသ လုံခြုံရေးဆိုတာ နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံရဲ့ အချုပ်အခြာအာဏာနဲ့ တိုက်ရိုက် သက်ဆိုင်နေတာကို တွေ့ရပါလိမ့်မယ်။ ထိန်းချုပ်ရခက်ခဲတဲ့ နယ်စပ်မျဉ်းတွေကနေတစ်ဆင့် တရားမဝင် ဝင်ရောက်မှုတွေနဲ့ စိစစ်ရခက်တဲ့ လူဦးရေ ရွှေ့ပြောင်းမှုတွေ ဖြစ်ပေါ်လာတဲ့အခါ တရားဥပဒေ စိုးမိုးရေးအတွက် အကြီးမားဆုံး စိန်ခေါ်မှု ဖြစ်လာပါတယ်။ နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံမှာ တရားဥပဒေ စိုးမိုးမှုနဲ့ ထိရောက်တဲ့ စိစစ်ကွပ်ကဲမှု လျော့ရော့သွားရင် ဒေသတွင်း သယံဇာတ၊ လူမှုအသိုက်အဝန်းနဲ့ ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ မတည်ငြိမ်မှုတွေ ဖြစ်လာနိုင်ပြီး ရေရှည်မှာ နိုင်ငံရဲ့ အမျိုးသားလုံခြုံရေးအပေါ် အလေးအနက် ထိခိုက်လာစေနိုင်ပါတယ်။

၂။ လက်နက်ကိုင် ပဋိပက္ခနှင့် ဒေသတွင်း တည်ငြိမ်ရေး အန္တရာယ်များ

ဒါ့အပြင် နယ်စပ်ဒေသတွေမှာ အစွန်းရောက် သဘောတရားတွေကို အခြေခံပြီး ပေါ်ပေါက်လာတဲ့ လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်းတွေရဲ့ လှုပ်ရှားမှုဟာလည်း လျှော့တွက်လို့ မရတဲ့ အန္တရာယ်တစ်ခုပါပဲ။

 အကြမ်းဖက်မှုနဲ့ လက်နက်ကိုင် လှုပ်ရှားမှုတွေဟာ ဒေသခံ ပြည်သူတွေရဲ့ လူမှုစီးပွားဘဝကို ပျက်စီးစေရုံတင်မကဘဲ အချိန်မရွေး ပေါက်ကွဲထွက်လာနိုင်တဲ့ မတည်ငြိမ်မှုတွေကို မွေးဖွားပေးပါတယ်။ မည်သည့် လက်နက်ကိုင် အကြမ်းဖက်မှုမဆို တည်ငြိမ်ရေးကို ပျက်စီးစေပြီး ဒေသတွင်း လုံခြုံရေးအတွက် အမြဲတမ်း ခြိမ်းခြောက်မှုတစ်ခုအဖြစ် တည်ရှိနေတာ ဖြစ်ပါတယ်။

ကျွန်တော်တို့ လူ့အဖွဲ့အစည်းထဲမှာလည်း မတူကွဲပြားမှုတွေ၊ သဘောထားကွဲလွဲမှုတွေ အများကြီးရှိပါတယ်။ ဒါပေမယ့် အဲဒီ ကွဲလွဲမှုတွေကို အမုန်းတရားအဖြစ် ပြောင်းလဲသွားခွင့် မပေးဖို့ အရမ်းအရေးကြီးပါတယ်။ အစွန်းရောက်ဝါဒဆိုတာ နေ့ချင်းညချင်း ဖြစ်လာတာ မဟုတ်ဘူး။ "ငါတို့ကလွဲရင် ကျန်တဲ့လူတွေ အကုန်မှားတယ်" ဆိုတဲ့ သေးငယ်တဲ့ အတွေးလေးကနေ စတင် အမြစ်တွယ်လာတတ်တာပါ။

ဒီဗီဒီယိုလေးရဲ့ အဆုံးမှာ မိတ်ဆွေတို့ကို မေးခွန်းတစ်ခုပဲ ကျွန်တော် ချန်ထားရစ်ခဲ့ချင်ပါတယ်။

"ကိုယ့်ရဲ့ ယုံကြည်ချက် တစ်ခုက တခြားလူသားတစ်ယောက်ရဲ့ အသက်၊ သွေး၊ ချွေးတွေထက် ပိုပြီး အရေးကြီးနေပြီလို့ ခံစားလာရတဲ့အခါ... အဲဒီယုံကြည်ချက်ဟာ တကယ်ပဲ မှန်ကန်တဲ့၊ မြင့်မြတ်တဲ့ ယုံကြည်ချက် ဟုတ်ရဲ့လား။"

ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် ပြန်မေးကြည့်ကြပါ မိတ်ဆွေတို့။ ဒီမေးခွန်းရဲ့ အဖြေက ကျွန်တော်တို့ရဲ့ အနာဂတ်၊ ကျွန်တော်တို့ လူ့အဖွဲ့အစည်းရဲ့ ငြိမ်းချမ်းရေးကို ဆုံးဖြတ်ပေးသွားပါလိမ့်မယ်။

ဒီနေ့တော့ ဒီလောက်ပါပဲ။ ကျွန်တော် အခုလို အကြောင်းအရာတွေကို ရှာဖွေ၊ စဉ်းစား သုံးသပ်ပြီး ဆက်တိုက် တင်ဆက်ပြောဆိုနေဖို့၊ ရှေ့ဆက်လုပ်နေဖို့အတွက် မိတ်ဆွေတို့ရဲ့ အားပေးမှု၊ မိတ်ဆွေတို့ရဲ့ တွန်းအားတွေ အမြဲတမ်း လိုအပ်နေပါတယ်ဗျာ။ နောက်ထပ် ဗီဒီယိုတွေမှာ ပိုပြီး လေးနက်တဲ့ အကြောင်းအရာတွေနဲ့ ပြန်ဆုံကြတာပေါ့

။ အားလုံးပဲ ငြိမ်းချမ်းသော နေ့ရက်လေးကို ပိုင်ဆိုင်နိုင်ကြပါစေ။