မင်္ဂလာပါခင်ဗျာ။ လူကြီးမင်းမှာကြားထားတဲ့အတိုင်း 

ခေါင်းစဉ် - နိုင်ငံတော်၏ ဒိုင်းလွှားနှင့် ပြည်သူ့အားမာန်

(ကြာချိန် - ခန့်မှန်းခြေ မိနစ် ၂၀)

၁။ နိဒါန်း (Introduction) - (၃ မိနစ်)

(စင်မြင့်ပေါ်သို့ တက်ကြွသော ခြေလှမ်းဖြင့် တက်ပါ။ ပရိသတ်ကို တစ်ချက်ဝေ့ကြည့်ပြီး ပြုံးပြပါ။)

"အားလုံးပဲ မင်္ဂလာပါခင်ဗျာ။

ဒီနေ့ ကျွန်တော်တို့ ရပ်တည်နေတဲ့ ဒီမြေ၊ ကျွန်တော်တို့ ရှူရှိုက်နေတဲ့ ဒီလေ၊ ကျွန်တော်တို့ မှီတင်းနေထိုင်နေတဲ့ ဒီအိမ်ဂေဟာ... ဒါတွေအားလုံးကို ခြုံငုံပြီး ခေါ်လိုက်တော့ 'နိုင်ငံတော်' တဲ့။

မိတ်ဆွေတို့ ခင်ဗျာ...

ကျွန်တော်တို့ အိမ်တစ်အိမ်မှာ တန်ဖိုးရှိတဲ့ ပစ္စည်းတွေ၊ ချစ်ခင်ရတဲ့ မိသားစုဝင်တွေ ရှိနေရင် အဲဒီအိမ်ကို ဘယ်လိုထားသလဲ။ တံခါးမရှိ ဓားမရှိ ဒီအတိုင်း ပစ်ထားသလား၊ ဒါမှမဟုတ် ခိုင်ခံ့တဲ့ ခြံစည်းရိုးတွေ၊ လုံခြုံတဲ့ တံခါးတွေနဲ့ ကာကွယ်ထားသလား။ အဖြေကတော့ ရှင်းပါတယ်။ လုံခြုံအောင် ကာကွယ်ထားရပါတယ်။

အိမ်တစ်အိမ်တောင်မှ ခြံစည်းရိုးလိုတယ်ဆိုရင်... သန်းနဲ့ချီတဲ့ ပြည်သူတွေ၊ တန်ဖိုးမဖြတ်နိုင်တဲ့ သယံဇာတတွေ၊ သမိုင်းကြောင်းတွေရှိတဲ့ ဒီနိုင်ငံတော်ကြီးအတွက် 'ခြံစည်းရိုး' မလိုဘူးလားခင်ဗျာ။ လိုတာပေါ့။ အဲဒီ ခြံစည်းရိုး၊ အဲဒီ ဒိုင်းလွှားဟာ ဘာလဲလို့မေးရင်... အဲဒါဟာ 'တပ်မတော်' ဆိုတဲ့ စွမ်းအားစုကြီးပါပဲ။

ဒီနေ့ ကျွန်တော် ပြောချင်တာက စစ်တပ်တစ်ခုတည်းအကြောင်း မဟုတ်ပါဘူး။ အဲဒီ စစ်တပ်ကို စွမ်းအားပြည့်ဝအောင်၊ ထက်မြက်အောင် ပံ့ပိုးပေးရမယ့် ကျွန်တော်တို့ ပြည်သူတွေ၊ နိုင်ငံရေးသမားတွေရဲ့ အခန်းကဏ္ဍအကြောင်းကိုပါ ဆွေးနွေးသွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။"

၂။ တပ်မတော်သည် မရှိမဖြစ် လိုအပ်ချက်ဖြစ်ခြင်း (The Necessity of Defense) - (၅ မိနစ်)

"ပထမဆုံး ကျွန်တော်မေးချင်တာ တစ်ခုရှိပါတယ်။ ကမ္ဘာပေါ်မှာ တိုးတက်နေပါတယ်ဆိုတဲ့ နိုင်ငံကြီးတွေကို ကြည့်လိုက်ပါ။ အမေရိကန်၊ တရုတ်၊ ရုရှား၊ အိန္ဒိယ... ဒီနိုင်ငံတွေမှာ ဘာကြောင့် ကာကွယ်ရေးအသုံးစရိတ်တွေ ဘီလီယံနဲ့ချီ သုံးနေကြတာလဲ။ ဘာကြောင့် ခေတ်မီလက်နက်တွေ တပ်ဆင်နေကြတာလဲ။

ဘာကြောင့်လဲဆိုတော့ သူတို့ နားလည်လို့ပါ။ 'အင်အားမရှိရင် အမှန်တရား ပျောက်တတ်တယ်' ဆိုတာကို သူတို့ ကောင်းကောင်း သိလို့ပါပဲ။

နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံရဲ့ အသက်ဟာ 'အချုပ်အခြာအာဏာ' ပါ။ ကိုယ့်ကံကြမ္မာ ကိုယ်ဖန်တီးခွင့် ရှိဖို့ဆိုတာ ကိုယ့်ကို လာထိပါးမယ့်သူ မရှိမှ ရတာပါ။ ပြည်ပရန်ဆိုတာ ပြောမရပါဘူး။ ခေတ်တွေ ပြောင်းလာပေမယ့် နိုင်ငံအချင်းချင်း အားပြိုင်မှုတွေက ပျောက်မသွားပါဘူး။ ပုံစံပဲ ပြောင်းသွားတာပါ။ ဒီလို အခြေအနေမှာ တောင့်တင်းခိုင်မာတဲ့ စစ်တပ်မရှိတဲ့ နိုင်ငံဟာ သူများခင်းတဲ့ လမ်းမှာ လျှောက်ရတဲ့ ဘဝကို ရောက်သွားနိုင်ပါတယ်။

ဒါတင်မကပါဘူး။ တပ်မတော်ဆိုတာ စစ်တိုက်ဖို့ သက်သက် မဟုတ်ပါဘူး။ သဘာဝဘေးအန္တရာယ်တွေ ဖြစ်လာတဲ့အခါ၊ ရေကြီးတာ၊ မုန်တိုင်းတိုက်တာတွေ ဖြစ်လာတဲ့အခါ ရှေ့ဆုံးကနေ အသက်နဲ့ရင်းပြီး ကူညီကယ်ဆယ်ရေး လုပ်နေကြတာ ဘယ်သူတွေလဲ။ ကျွန်တော်တို့ရဲ့ တပ်မတော်သားတွေပါပဲ။

ဒါကြောင့် တပ်မတော်ဆိုတာ နိုင်ငံတော်ရဲ့ 'အသက်အာမခံ' ဖြစ်သလို၊ ပြည်သူတွေရဲ့ 'လုံခြုံရေး ဒိုင်းလွှား' လည်း ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီအဖွဲ့အစည်းကြီး ခိုင်မာနေမှ ကျွန်တော်တို့ နိုင်ငံသားတွေဟာ ညဘက်မှာ အိမ်ခြေမီးအေးအေးနဲ့ အိပ်စက်နိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။"

၃။ နိုင်ငံသားများ၏ တာဝန် (Role of Citizens) - (၅ မိနစ်)

"ကောင်းပြီ... ဒါဆို ဒီလောက် အရေးကြီးတဲ့ တပ်မတော်ကြီး စွမ်းအားရှိဖို့ ဘယ်သူတွေမှာ တာဝန်ရှိသလဲ။

တပ်မတော်သားတွေချည်းပဲလား...။ မဟုတ်ပါဘူး။ 'ပြည်သူ' ပါ။

တပ်မတော်ဆိုတာ မိုးပေါ်က ကျလာတာ မဟုတ်ပါဘူး။ ပြည်သူထဲက ပေါက်ဖွားလာတာပါ။ တပ်မတော်သားဆိုတာ ကျွန်တော်တို့ရဲ့ ညီအစ်ကိုတွေ၊ မောင်နှမတွေ၊ သားသမီးတွေပါပဲ။

ဒါကြောင့် နိုင်ငံသားတစ်ယောက်အနေနဲ့ တပ်မတော်အပေါ် ဘယ်လို သဘောထားရှိသင့်သလဲ။

နံပါတ် (၁) ကတော့ 'စိတ်ဓာတ်ခွန်အား ပေးခြင်း' ပါ။ ရှေ့တန်းမှာ အသက်ကို ပဓာနမထားဘဲ တာဝန်ထမ်းဆောင်နေတဲ့ စစ်သည်တစ်ယောက်အတွက် အကြီးမားဆုံး ခွန်အားဟာ နောက်တန်းက ပြည်သူတွေရဲ့ အားပေးမှုပါပဲ။ ပြည်သူက ချစ်ရင် အဲဒီတပ်မတော်ဟာ ဘယ်တော့မှ မရှုံးပါဘူး။ ကျွန်တော်တို့က သူတို့ကို အသိအမှတ်ပြုပေးရမယ်။ တန်ဖိုးထားပေးရမယ်။

နံပါတ် (၂) ကတော့ 'လူသားအရင်းအမြစ်' ပါ။ နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံမှာ ထက်မြက်တဲ့ လူငယ်တွေ၊ ပညာတတ်တွေ၊ နည်းပညာ ကျွမ်းကျင်သူတွေဟာ တပ်မတော်ထဲကို ဝင်ရောက်တာဝန်ထမ်းဆောင်ဖို့ ဝန်မလေးသင့်ပါဘူး။ ခေတ်မီတပ်မတော် တည်ဆောက်ဖို့ဆိုတာ လက်နက်ကောင်းရုံနဲ့ မရပါဘူး။ ကိုင်တွယ်မယ့် လူသားတွေကပါ အရည်အချင်း ရှိမှ ရမှာပါ။ 'ငါ့နိုင်ငံကို ငါကာကွယ်မယ်' ဆိုတဲ့ စိတ်ဓာတ်နဲ့ တပ်မတော်ထဲကို ဝင်ရောက်လာတဲ့ လူငယ်တွေ များလာမှ တပ်မတော်က ပိုအားကောင်းလာမှာပါ။

နံပါတ် (၃) ကတော့ 'စည်းလုံးညီညွတ်မှု' ပါ။ တပ်မတော်နဲ့ ပြည်သူ ကြားမှာ သွေးကွဲအောင် လုပ်နေတဲ့ အသံတွေကို သတိထားရပါမယ်။ တပ်နဲ့ ပြည်သူ တစ်သားတည်း ရှိနေရင် ဘယ်ရန်သူမှ မတိုးနိုင်ပါဘူး။"

၄။ နိုင်ငံရေးသမားများ၏ တာဝန် (Role of Politicians) - (၅ မိနစ်)

"နောက်တစ်ခုကတော့ တိုင်းပြည်ကို ဦးဆောင်မယ့် နိုင်ငံရေးသမားတွေရဲ့ အခန်းကဏ္ဍပါ။

နိုင်ငံရေးသမားကောင်း တစ်ယောက်ဟာ 'နိုင်ငံတော် ကာကွယ်ရေး' ကို နိုင်ငံရေး အမြတ်ထုတ်စရာ ခေါင်းစဉ်တစ်ခု အနေနဲ့ မကြည့်သင့်ပါဘူး။ အမျိုးသားရေး တာဝန်တစ်ရပ် အနေနဲ့ ကြည့်ရပါမယ်။

နိုင်ငံရေးသမားတွေ ဘာလုပ်ပေးရမလဲ။

၁။ ခေတ်မီတပ်မတော်ဖြစ်ဖို့ ပံ့ပိုးပေးရမယ် - ခေတ်မီနည်းပညာတွေ၊ လက်နက်ကိရိယာတွေ၊ လေ့ကျင့်ရေးတွေ ပြည့်စုံဖို့အတွက် ဘတ်ဂျက် (Budget) နဲ့ မူဝါဒပိုင်းဆိုင်ရာမှာ လိုအပ်သလို ပံ့ပိုးပေးရမယ်။ စစ်တပ်တစ်ခု အင်အားချည့်နဲ့သွားရင် နိုင်ငံပါ အားနည်းသွားမယ်ဆိုတာ နိုင်ငံရေးသမားတွေက ပိုသိရပါမယ်။

၂။ တပ်မတော်သားတွေရဲ့ ဘဝကို မြှင့်တင်ပေးရမယ် - တိုင်းပြည်ကာကွယ်တဲ့ စစ်သည်တွေနဲ့ သူတို့ရဲ့ မိသားစုတွေ စားဝတ်နေရေး၊ ပညာရေး၊ ကျန်းမာရေး အဆင်ပြေစေဖို့ စနစ်တကျ စီမံပေးရမယ်။ ဒါမှ သူတို့က နောက်ဆံမတင်းဘဲ တိုင်းပြည်တာဝန်ကို ထမ်းဆောင်နိုင်မှာပါ။

၃။ ပေါင်းကူးတံတား ဖြစ်ပေးရမယ် - နိုင်ငံရေးသမားဆိုတာ ပြည်သူနဲ့ တပ်မတော်ကြားမှာ နားလည်မှု လွဲမှားတာတွေ ရှိရင် ဖြေရှင်းပေးမယ့်သူ၊ ပေါင်းစည်းပေးမယ့်သူ ဖြစ်ရပါမယ်။ တပ်မတော်ကို နိုင်ငံရေးပြိုင်ဘက်အဖြစ် မမြင်ဘဲ၊ နိုင်ငံတော် တည်ဆောက်ရေးရဲ့ မိတ်ဖက် (Partner) အဖြစ် လက်တွဲဆောင်ရွက်မှသာ တိုင်းပြည်က တည်ငြိမ်အေးချမ်းမှာ ဖြစ်ပါတယ်။"

ဆက်လက်ပြီး တိုင်းပြည်ရဲ့ ကံကြမ္မာကို ပုံဖော်ကြတဲ့ နိုင်ငံရေးသမားတွေရဲ့ အလွန်အရေးကြီးတဲ့ အခန်းကဏ္ဍကို ပြောပါရစေ။

နိုင်ငံရေးသမားဆိုတာ တိုင်းပြည်ရဲ့ အနာဂတ်ကို လမ်းပြရမယ့်သူတွေပါ။ ဒါပေမဲ့ စိတ်မကောင်းစရာ တစ်ခုကတော့... ဒီနေ့ခေတ်မှာ တချို့သော နိုင်ငံရေးသမားတွေဟာ နိုင်ငံရေးပြဿနာကို နိုင်ငံရေးနည်းလမ်းနဲ့ မဖြေရှင်းဘဲ၊ လက်နက်စွဲကိုင်ပြီး တောခိုတာ၊ အကြမ်းဖက်မှုလမ်းစဉ်ကို ရွေးချယ်တာမျိုးတွေ ရှိနေတာပါပဲ။

ကျွန်တော် ဒီနေရာကနေ ပြတ်ပြတ်သားသား ပြောချင်ပါတယ်။ 'သေနတ်ပြောင်းဝကနေ ဒီမိုကရေစီဆိုတာ ထွက်မလာပါဘူး'။ လက်နက်ကိုင် လမ်းစဉ်ဆိုတာ တိုင်းပြည်ကို ပျက်စီးခြင်းဆီပဲ ပို့ဆောင်တာပါ။

နိုင်ငံရေးသမားကောင်း တစ်ယောက်ရဲ့ တာဝန်ဟာ ဘာလဲ။

ပထမအချက် - အကြမ်းဖက်လမ်းစဉ်ကို လုံးဝ လက်မခံဖို့ပါပဲ။

ဘယ်လို အကြောင်းပြချက်နဲ့ပဲဖြစ်ဖြစ်၊ လက်နက်ကိုင်ပြီး ကိုယ့်နိုင်ငံသား အချင်းချင်း ပြန်တိုက်နေတာဟာ နိုင်ငံချစ်စိတ် မဟုတ်ပါဘူး။ ဒါဟာ ပြည်သူတွေကို ဒုက္ခတွင်းထဲ ဆွဲနှစ်တာပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ တကယ့် နိုင်ငံရေးသမားစစ်ရင် လက်နက်ကိုင်တာကို အားမပေးရဘူး၊ ကိုယ်တိုင်လည်း မလုပ်ရဘူး။

ဒုတိယအချက် - လက်နက်နဲ့ ငြိမ်းချမ်းရေး လဲလှယ်ဖို့ တိုက်တွန်းရပါမယ်။

ဒီနေ့ တောထဲတောင်ထဲမှာ လက်နက်ကိုင်နေကြတဲ့ လူငယ်တွေ၊ တော်လှန်ရေးဆိုတဲ့ စကားလုံးအောက်မှာ လမ်းမှားနေတဲ့သူတွေကို 'အလင်းထဲ ပြန်လာဖို့' လမ်းပြပေးရမှာက နိုင်ငံရေးသမားတွေရဲ့ တာဝန်ပါ။ နိုင်ငံတော် အစိုးရနဲ့ တပ်မတော်က ငြိမ်းချမ်းရေးအတွက် တံခါးဖွင့်ထားပါတယ်။ အဲဒီတံခါးကို ဝင်လာနိုင်အောင် စည်းရုံးရပါမယ်။

'လက်နက်ကို စွန့်လွှတ်ပြီး နိုင်ငံရေးစင်မြင့်ပေါ်ကို တက်ခဲ့ပါ' လို့ သူတို့ကို ရဲရဲဝံ့ဝံ့ ပြောရပါမယ်။ တောထဲမှာ သေနတ်ကိုင်နေရတာထက်၊ လွှတ်တော်ထဲမှာ စားပွဲဝိုင်းမှာ ထိုင်ပြီး တိုင်းပြည်အတွက် ဆွေးနွေးတာက ပိုပြီး မြင့်မြတ်ပါတယ်။ လက်နက်ကိုင်တာဟာ ဖျက်ဆီးခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ငြိမ်းချမ်းရေးဆွေးနွေးတာဟာ တည်ဆောက်ခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။

တတိယအချက် - တပ်မတော်ကို အင်အားတောင့်တင်းအောင် ပံ့ပိုးရပါမယ်။

နိုင်ငံရေးသမားတွေဟာ တပ်မတော်ကို ရန်သူလို မမြင်ဘဲ၊ တိုင်းပြည်ရဲ့ မရှိမဖြစ် 'ဒိုင်ခံစနစ်' အဖြစ် မြင်ရပါမယ်။

ခေတ်မီတပ်မတော်ဖြစ်ဖို့ လိုအပ်တဲ့ ဘတ်ဂျက်တွေကို ခွင့်ပြုပေးရမယ်။

တပ်မတော်သားတွေရဲ့ လူမှုစီးပွားဘဝ မြင့်တင်ရေးကို ရှေ့တန်းတင်ရမယ်။

နိုင်ငံတကာ စင်မြင့်ထက်မှာ ကိုယ့်တပ်မတော်ရဲ့ ဂုဏ်သိက္ခာကို ကာကွယ်ပေးရမယ်။

နိုင်ငံရေးသမားတွေကသာ 'လက်နက်ကိုင်လမ်းစဉ်ဟာ နိဋ္ဌိတံပြီ' ဆိုတာကို လက်ခံပြီး၊ တပ်မတော်နဲ့ လက်တွဲကာ တည်ငြိမ်တဲ့ နိုင်ငံရေးလမ်းကြောင်းကို ဖော်ဆောင်မယ်ဆိုရင် ကျွန်တော်တို့ နိုင်ငံဟာ အချိန်တိုအတွင်းမှာ ကမ္ဘာ့အဆင့်မီ တိုးတက်လာမှာပါ။

တောခိုသူပုန်ဆိုတာ နိုင်ငံတော်ရဲ့ အနာဂတ်ကို ဝါးမျိုနေတဲ့ ပိုးဟပ်တွေပါပဲ။ အဲဒီပိုးဟပ်တွေကို ဖယ်ရှားပြီး တကယ့် နိုင်ငံတော်ကာကွယ်ရေး ဒေါက်တိုင်ကြီးဖြစ်တဲ့ တပ်မတော်ကို ခိုင်မာအောင် လုပ်ဆောင်ခြင်းကသာ နိုင်ငံရေးသမားတွေရဲ့ စစ်မှန်တဲ့ တာဝန်ဝတ္တရား ဖြစ်ပါတယ်။"

၅။ နိဂုံး (Conclusion) - (၂ မိနစ်)

(အသံကို အနည်းငယ် လေးနက်စေပြီး ပရိသတ်ကို စိုက်ကြည့်ကာ ပြောပါ။)

"မိတ်ဆွေများခင်ဗျာ...

နိဂုံးချုပ်အနေနဲ့ ကျွန်တော် ပြောချင်တာကတော့...

အားကောင်းမောင်းသန် တပ်မတော်တစ်ရပ် ပိုင်ဆိုင်ထားခြင်းဟာ စစ်လိုလားလို့ မဟုတ်ပါဘူး။ စစ်မဖြစ်ချင်လို့ပါ။ ငြိမ်းချမ်းရေးကို လိုလားလို့ပါ။

'ငြိမ်းချမ်းရေး လိုချင်ရင် စစ်အတွက် ပြင်ဆင်ထားပါ' ဆိုတဲ့ ဆိုရိုးစကား ရှိပါတယ်။ ကျွန်တော်တို့ အားနည်းနေရင် သူများက လာစော်ကားမှာပါ။ ကျွန်တော်တို့ တောင့်တင်းခိုင်မာနေမှ ငြိမ်းချမ်းရေးကို ထိန်းသိမ်းနိုင်မှာပါ။

ဒါကြောင့်...

ဒီနိုင်ငံ၊ ဒီမြေ၊ ဒီရေကို ချစ်တယ်ဆိုရင်...

ကျွန်တော်တို့ရဲ့ ကာကွယ်ရေး ဒိုင်းလွှားဖြစ်တဲ့ တပ်မတော်ကို ဝိုင်းဝန်း တည်ဆောက်ကြပါစို့။

ပြည်သူက အားပေးမယ်၊ နိုင်ငံရေးသမားတွေက ပံ့ပိုးမယ်၊ တပ်မတော်က စွမ်းရည်ပြည့်ဝမယ်ဆိုရင်... ကျွန်တော်တို့ နိုင်ငံတော်ကြီးဟာ ကမ္ဘာ့အလယ်မှာ ဝင့်ကြွားနိုင်တဲ့ နိုင်ငံတစ်ခု မုချဧကန် ဖြစ်လာမှာပါလို့ ပြောကြားရင်း နိဂုံးချုပ်လိုက်ပါတယ်။

အားလုံးကို ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။"

Speaker Note (ဟောပြောသူအတွက် အကြံပြုချက်)

 * Tone of Voice: စကားပြောတဲ့အခါ လေးလေးနက်နက် ရှိပါစေ။ "ကျွန်တော်တို့" "မိတ်ဆွေတို့" ဆိုတဲ့ အသုံးအနှုန်းတွေကို သုံးတဲ့အခါ ပရိသတ်နဲ့ မျက်လုံးချင်းဆုံပြီး ပြောပါ။

 * Body Language: လက်ဟန်ခြေဟန် သုံးပါ။ ဥပမာ - "ဒိုင်းလွှား" လို့ ပြောတဲ့အခါ လက်နှစ်ဖက်ကို ကာပြတဲ့ ပုံစံမျိုး၊ "စည်းလုံးညီညွတ်မှု" ပြောတဲ့အခါ လက်သီးဆုပ်ပြတာမျိုး သုံးနိုင်ပါတယ်။

 * Pacing: စာပိုဒ်တစ်ခုနဲ့ တစ်ခုကြားမှ

ာ စက္ကန့်အနည်းငယ် ရပ်နား (Pause) ပြီး ပရိသတ်ကို စဉ်းစားချိန်ပေးပါ။